Monday, September 21, 2020

Monday, September 21, 2020
आर्थिक उड्डयन क्षेत्र धरासयी बन्दै

उड्डयन क्षेत्र धरासयी बन्दै

Published:

On: Nepal

काठमाडौं : संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयले गरेको अध्ययनले पछिल्लो ३ महिनाको कोभिड १९ का कारण ठप्प भएको पर्यटन क्षेत्रमा बन्दाबन्दीले गर्दा अवधिमा करिब ३० अर्ब रुपैयाँबराबरको क्षति भएको तथ्य बाहिर ल्याएको छ।

वार्षिक करिब २ खर्ब रुपैयाँ आम्दानी गर्ने पर्यटन क्षेत्रको कुल गार्हस्थ उत्पादन(जीडीपी) मा पुग नपुग ३ प्रतिशतको योगदान छ। नेपालमा दर्ता भएका सबै थरीका उद्योगमध्ये पर्यटन उद्योगको अंश २२ प्रतिशत छ। हालसम्म पर्यटन क्षेत्रमा सरकारी करिब १ खर्ब ५९ अर्ब रुपैयाँ लगानी छ। पर्यटन क्षेत्रमा हवाई सेवाको मुख्य भूमिका हुन्छ तर नेपालको हवाई सेवामा मात्रै कोरोनाले पुर्‍याएको आर्थिक क्षतिको यकिन तथ्यांक सरकारसँग छैन।

नेपालमा ५५ वटा आन्तरिक विमानस्थल छन्। ती मध्ये त्रिभुवन विमानस्थलमात्रै अन्तर्राष्ट्रिय मुलुकसँग जोड्ने विमानस्थल हो। २०२० मा २० लाख पर्यटक नेपाल भित्र्याउने सरकारको योजना थियो। करिब ८० प्रतिशत पर्यटक हवाई मार्गबाट आउने सम्भावना थियो।

तर, सन् २०२० को सुरुबाट नै कोरोना भाइरसका महामारीको रुपमा संसारभर फैलिएको कारण सुरुका २ महिनामा पर्यटक अवागमनको संख्यामा गिरावट र हवाई सेवा कम्पनीले औसत यात्रुको चापको करिब ४० प्रतिशत मात्रै व्यहोरेका थिए।

मार्चको अन्तिम साता (चैत ११ गतेबाट) लकडाउनले गर्दा हवाई उडान असार १३ गतेसम्म बन्द रहने सरकारको निर्णय छ।

फाइनान्स निर्देशक गोविन्द धितालको जानकारी अनुसार कोरोनाका कारण सन् २०२० मार्चदेखि जुन मध्यसम्म उड्डयन क्षेत्र मासिक करिब ९० करोड रुपैयाँ घाटामा गइरहेको छ।

विमानस्थलमा सञ्चालित पसल कवल, एयरपोर्ट कर, पार्किङ शुल्कलगायत आम्दानीका मुख्य स्रोत हुन्। प्राधिकरणको मासिक कार्य सञ्चालन खर्च मात्रै करिब २५ करोड रुपैयाँ छ भने लकडाउनयता प्राधिकरणको आम्दानी १ करोड रुपैयाँमा खुम्चिएको छ।

अध्यक्ष सुशील घिमिरेले नेपाल एयरलाइन्स ले चैत महिनादेखि असारसम्म करिब साढे ६ अर्ब रुपैयाँसम्मको राजस्व गुमाउने र भ्रमण वर्षका कारण बाँकी ४ महिनामा ८ महिनाको उठेको राजस्वको झण्डै दोब्बर राजस्व उठ्ने प्रक्षेपण गरिएको तर, कोरोनाका कारण उड्डयन क्षेत्र ठप्प हुँदा निगमले ६ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढी राजस्व गुमाउने बताए। फागुन महिनासम्म १२ अर्ब रुपैयाँ राजस्व संकलन गरेको निगमले असार मसान्तसम्म २० देखि २२ अर्ब रुपैयाँसम्मको राजस्व उठ्ने लक्ष्य लिएको छ।

आन्तरिक तथा बाह्य उडान गर्ने गरी १३ वटा विमान सञ्चालनमा छन्। निगमको प्रमुख आम्दानीको स्रोतमा ग्राउन्ड ह्यान्डलिङ शुल्क हो। ग्राउन्ड ह्यान्डलिङबाट मात्रै निगमले करिब ३५ करोड रुपैयाँ आम्दानी गर्दै आएकोमा बन्दाबन्दीमा भएका केही चार्टर्ड उडानवापत मासिक करिब डेढ करोड रुपैयाँ मात्रै ग्राउन्ड ह्यान्डलिङ शुल्क उठेको निगमका फाइनान्स निर्देशक उमेश पौडेलले जानकारी दिए। लकडाउन अवधिमा निगमले गरेको चार्टर्ड उडानवापत करिब ६० देखि ७० करोड रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ भने विदेशी कामदार फर्काउने २४ वटा उद्घार उडानबाट करिब ३५ करोड रुपैयाँ उठ्ने अनुमान निगमको छ।

निगमको अर्को चिन्ता जहाज खरिदवापत तिर्नुपर्ने किस्ता रकमको जोहो गर्नु हो। निगमले २ वटा न्यारो बडी र २ वटा वाइडबडी खरिदका लागि नागरिक लगानी कोष र सञ्चय कोषबाट क्रमशः १२ अर्ब रुपैयाँ र २२ अर्ब रुपैयाँ साढे १० प्रतिशत व्याजमा लिएको थियो। किस्तावापत मात्रै मासिक करिब १ अर्ब १३ करोड रुपैयाँ बुझाउनुपर्ने अवस्था छ। वार्षिक व्याजका लागि मात्रै करिब ३ अर्ब ६४ करोड रुपैया तिर्नुपर्ने हुन्छ।

निगमले वाइडबडीको २ किस्ता बुझाएर सञ्चय कोषको करिब १ अर्ब रुपैयाँ ऋण घटाइसकेको छ। पुसमा पनि निगमले २ वटा न्यारोबडी र १ वटा वाइडबडी वापतको किस्ता बुझाएको थियो। हरेक ३–३ महिनामा किस्ता बुझाउनुपर्ने सम्झौताअनुसार चैतमा किस्ता बुझाउने पालो थियो। तर, लकडाउनका कारण आम्दानी खुम्चिएकाले उक्त किस्ता बुझाउन नसकिएको पौडेलले बताए। ‘अब असारमा पनि किस्ता बुझाउन सक्ने अवस्था छैन। लकडाउनयताको ६ महिनाको व्याज मिनाहाका लागि निगमको बोर्डले पर्यटन मन्त्रालयलाई सिफारिस गरेको छ। सरकारी प्रक्रिया पुर्‍याएर व्याज मिनाहा र केही आर्थिक सहयोगको अपेक्षा गरेका छौं’, अन्नपूर्ण पोस्ट्सँग पौडेलले बताए। निगममा सरकारको लगानी ३७ करोड रुपैयाँ छ।

उपाध्यक्ष विजय श्रेष्ठले हिमालय एयरलाइन्सले पनि मासिक करिब २५ करोड रुपैयाँसम्म घाटा व्यहोरेको र एयरलाइन्सको अहिले ४ वटा न्यारोबडी सञ्चालनमा छन् भने विश्व उड्डयन क्षेत्र अहिले समस्यामा परेकाले यसमा नेपाल पनि अछुतो नरहेको बताएका छ्न | अन्य आम्दानीको स्रोत नभएको निजी विमान कम्पनीले कर्मचारी व्यवस्थापन र सञ्चालन खर्च धान्न पनि अप्ठ्यारो परेको श्रेष्ठले बताए।

एउटा विमानले सिजनमा करिब १ सय ५० घण्टासम्म उडान भर्ने गरेको थियो भने लकडाउनयता करिब ३ महिनाको अवधिमा आन्तरिक विमान कम्पनीका तर्फबाट करिब १ सय ५० घण्टा मात्रै उडान भएको छ। आन्तरिक उडान भर्ने कम्पनीलाई टिक्न अहिले ठूलो चुनौती सिर्जना भएको छ। आन्तरिक विमान कम्पनीतर्फ मासिक करिब २० करोड रुपैयाँसम्म घाटा भएको छ।

एउटा फिक्सविङ्सले ८ सय घण्टासम्म र एउटा हेलिकप्टरले एक वर्षमा १५ सय घण्टासम्म उडान भर्ने संघको तथ्यांक छ।

शर्माले ‘अहिले आन्तरिक विमान कम्पनी विमान बेच्नेसम्मको उपायमा लागेका छन्। कम्तीमा विमान बेच्दाको पैसाले अर्को व्यवसाय सुरु त गर्न सकिन्छ। यो अवस्थामा कसरी सञ्चालन खर्च धान्ने, सरकारलाई कर कसरी तिर्ने, बैंकको ऋण कसरी तिर्ने? ’, भन्नेबारे प्रश्न गरेका छ्न |

पर्यटकीय गतिविधि नहुने भएकोले कम्पनीमा ताल्चा लगाउनुको विकल्प नभएको र सरकारको आशा गरेर फाइदा नभएको भन्दै वल्र्ड बैंकलगायत अन्तर्राष्ट्रिय संघसंस्थालाई सहुलियतपूर्ण ऋणका लागि प्रस्ताव गरिए पनि प्रक्रियागत जटिलताका कारण त्यो पनि सम्भव नभएको शर्माले बताए।

सम्बन्धित समाचार

झन् बढ्यो प्याजको भाउ, किलोकै २४० सम्म पुग्यो

बजारमा सुकेको प्याजको भाउ आज झन् आकाशिएको छ। चाडबाड नजिकिँदै जाँदा २९ भदौमा प्याजको निकासी रोक्ने भारतको निर्णयपछि यहाँ मौज्दात रहेका प्याजको समेत कृत्रिम अभाव सिर्जना गराइएको छ।

कुलमानको पुनःनियुक्तिबारे कुरा उठ्दा प्रधानमन्त्रीले पन्छाए

सोमबारको मन्त्रिपरिषद बैठकले वामदेव गौतमलाई राष्ट्रियसभा सदस्यमा मनोनीत गर्न सिफारिस गर्ने र नेपाली विद्युत् प्राधिकरणको कार्यकारी प्रमुखमा कुलमान घिसिङलाई पुनः नियुक्ति गर्ने चर्चा केही दिनअघि देखि नै चलिरहेको थियो।

बार अनुसार मात्र पसल खोल्न पाइने काठमाडौं उपत्यकामा , हेर्नुहोस् कुन बार खुल्ने

काठमाडौं उपत्यकामा शर्तसहित केही खुकुलो बनाएर भदौ ३१ गतेसम्म लम्ब्याइएको निषेधाज्ञामा बार अनुसार व्यापार/व्यवसाय सञ्चालन गर्न पाइने भएको छ ।

लकडाउनपछिको ५ महिनामै एनसेलले गुमायो १४ लाखभन्दा बढी ग्राहक

निजी मोबाइल सेवा प्रदाय कम्पनी एनसेलले लगातार रुपमा आफ्ना ग्राहक गुमाउँदै गएको छ । लकडाउन सुरु भएयता असार मसान्तसम्मको पाँच महिनाको अवधिमै कम्पनीले १४ लाख नौ हजार ७७२ ग्राहक गुमाएको छ ।

ताजा समाचार

डन्डीफोरले अनुहार बिग्रियो ? यी उपाय अपनाउनुहोस्

सुन्दर देखिने चाहना सबैको हुन्छ। तर, सुन्दर र चम्किलो छाला भन्नेवित्तिकै कहाँ बनाउन सकिन्छ र। अझ अनुहारमा आउने अत्याधिक डन्डीफोरले त अनुहारलाई कुरुप नै बनाइदिन्छ।

आजको नेकपाको सचिवालय बैठक स्थगित, अर्को बैठक भोलि बालुवाटारमा बस्ने

सत्तारूढ नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) को आज बस्ने भनिएको बैठक स्थगित भएको छ ।

तोडफोडमा उत्रेका भारतको राज्यसभाका ८ विपक्षी सांसद निलम्बित

भारतको राज्यसभाका ८ विपक्षी सांसदहरु एक साताका लागि निलम्बनमा परेका छन्। आइतवार 'एग्रिकल्चर रिफर्म बिल' माथिको छलफलको क्रममा भएको विवादपछि संसदमा हंगामा भएको थियो।

अनुहारको कालो दाग हटाउने हो ? जानौँ अचुक २४ घरेलु उपाय

क्रमिक रुपमा गर्मी बढ्दो छ । गर्मीयामको बेला अन्य समयभन्दा अनुहार र छालाको बढी स्याहार गर्नुपर्ने हुन्छ ।
X